गुढी उभी आहे… पण ती वाट पाहते...
डोळ्यांना एक नजर भासली होती…
घरासमोर गुढी उभी होती,
जणू परंपरेची साक्ष देत होती…
शेवंतीचा गजरा, कडुलिंबाची पाने,
सोनसळी वस्त्र, साखरेचे गोड चांदणे…
तरीही अंगण मात्र सुन्न होतं,
शांत, रिकामं…
घर मोठं होतं, पण आत कुणीच नव्हतं.
फक्त वाऱ्याच्या झुळुकीवर
हलक्या साखरेच्या गाठी डोलत होत्या.
समोरच्या कट्ट्यावर आजोबा बसले होते,
दिसायला थकलेले, पण डोळ्यात वेगळंच तेज.
मी पुढे झालो, विचारलं,
"गुढी छान सजवली आहे… घरचे कुठे आहेत?"
ते हसले…
कसलीशी आठवण मनात तरळली त्यांना…
"पूर्वी या घरात किती गर्दी असायची,
मुलं, नातवंडं, हशा, गोडधोड…
आता,
मुलं मोठी झाली रे बाबा…
सर्व जण परदेशात…
व्हिडीओ कॉलवर ‘हॅपी गुढी पाडवा’ होतं,
आणि प्रत्यक्षात दार बंदच राहतं!"
"बाबा, पुढच्या वर्षी येतोच, नक्की!"
तो म्हणाला होता गेल्या वर्षी…
मग वेळ निघून गेला, वर्ष सरलं,
आणि पुन्हा फोनवर तीच वाक्यं –
"बाबा, पुढच्या वर्षी नक्की…"
मी थोडा वेळ शांत उभा राहिलो.
फोन बाजूलाच पडला होता,
कुठल्यातरी मेसेजच्या नोटिफिकेशनसह…
"कधी तरी परत येतील,"
आजोबा स्वतःलाच समजावत होते.
दर वर्षी तोच संवाद, तीच आशा,
आणि तोच एकाकीपणाचा गहिरा पडलेला रंग.
फोनवरून आलेला आवाज गोड होता,
पण त्यातली ऊब कुठेतरी हरवली होती.
आजोबांनी हसून मान डोलावली,
तरी डोळ्यांतील पाणी लपवलं गेलं नाही.
त्या पाण्यात होती आठवणींची सावली,
कधी पाळण्यात झुलवलेल्या मुलाची,
तर कधी हात धरून साजरा केलेल्या सणांची…
गुढी उभी राहील पुन्हा पुढच्या वर्षी,
पण एकच प्रश्न त्यांच्या मनात घुटमळत होता –
"पण तिला उभं करणारे हात
तेव्हा तरी सोबत असतील का?"
गुढी अजूनही झोके खात उभी होती,
पण तिचा काठ जड झाला होता…
प्रेमाच्या प्रतीक्षेने.
कारण,
दारी उभी गुढी कितीही सुंदर असो,
ती वृद्ध आईच्या डोळ्यातलं पाणी थोपवू शकत नाही…
ताटातला नैवेद्य कितीही चविष्ट असो,
तो घराबाहेर गेलेल्या पोरांना पुन्हा आणू शकत नाही…
गुढी उभी आहे…
पण ती आजही वाट पाहते,
पुन्हा त्या दिवसांची,
जेव्हा लोक परंपरा साजरी करायला नव्हे,
तर प्रेम आणि सोबत साजरी करायला घरी परत येतील…"